روزنامه کثیرالانتشار سراسری صبح ایران
به دو زبان ترکی و فارسی

۱۳۹۹/۰۷/۰۵
روزنامه ساقی آذربایجان
تبلیغات
آمار بازدید
  • 1
  • 165
  • 761
  • 1,332,866
ادبیات‌دا رومانتیزم

رومانتیزم[۱] -اونو دوغوران اجتماعی نه‌دن‌لر- سئنتیمئنتالیزم[۲] ایله فرقی رومانتیزمین ماهیت و باشقا‌لیغی- اساس سجیه‌لری[۳]: کولتورو اینکار، طبیعته رغبت، خالقا دوغرو مئیل، حسیات حاکم‌لییی، سئوگی صحنه‌لری، شفقت و مرحمت، حیات‌دان راضی‌لیق، اسکی‌لییی ایدئاللاشدیرما، فردیت باشقا‌لیغی- رومانتیزمین موختلیف شکیل‌لری (آلمان، فرانسیز، تورک) – رومانتیزم رئالیزم کیمی…
ادبیات هوس‌کارلاریمیزین ان چوخ بیلدییی و ان چوخ بیلمه‌دییی ادبی آخیم‌لاردیر؛ کلاسیزم[۴]، رومانتیزم، رئالیزم کیمی کلمه‌لری ائشیتمه‌ین هوسکارلاریمیز هامان یوخ کیمی‌دیر. ائله‌ده بو آدلارین ماهیتی باره‌ده ده‌یرلی ایضاحات و معلومات وئره بیلن ادبیات ماراق‌لی‌لاریمیز آزدیر. ادبی آخیم‌لار [جریان‌لار] ماراق‌لی‌لیغی ایله نه قدر وقتی جلب ائدیرسه ده، تورکجه قایناق[مأخذ/منبع] و ماتئریال یوخلوغو او قدر ده گنج‌لر ائشیتدیک‌لری معلوماتی آلا بیلمه‌ییرلر. اینتیباه و ترقی دؤورلرینده ادبیاتدا حاکم اولان رومانتیزم جریانی حاقین‌داکی بو مقاله‌میزله گنج‌لرده بیر هوس، بیر تدقیق مئیلی اویان‌دیرا بیلسک، وظیفه‌میزی ائتمیش سایاجاییق، رومانتیزمی مؤوجودیتی ایله تانیتماق ایسه سویه‌میز فؤوقونده[اؤته‌سینده/پس‌زمینه] دوردوغون‌دان بو باره‌ده ادبیاتچی‌لاریمیز شخصی تدقیق مطالعه‌لرینه اهمیت وئرمه‌لی‌دیرلر.
ادبیات تدقیقاتچی‌لاری اعتراف ائدیرلر، قوللاندیق‌لاری ایصطیلاح‌لار ایچری‌سینده ان قاریشیق اولانی رومانتیزم کلمه‌سی‌دیر. اونا گؤره ده آیریجا اولا‌راق آلمان، فرانسیز… رومانتیزمی حاقیندا فیکیرلرینی سؤیله‌ییر و عومومی صورتده رومانتیزم حاقیندا ایضاحات وئرمک‌دن دوستور جیزماق‌دان چکینیرلر. بو چتین‌لیک و قاریشیق‌لیق رومانتیزم ادبی مسلکی‌نین یاییلماسیندا و عصرلرجه دار بیر چرچیوه‌یه سیغد‌یریلان یازیچی‌لارین “سربست بیر ساحه”یه چیخدیق‌دان سونرا ایستدیک‌لری جهته اوز قویدوغونو و ایستدیگی مؤوضو و مضمونو قاورادیغین‌دان[درک‌یندن] او بیر سؤزله “ادبیاتدا حریت”دن ایره‌لی گلیر. رومانتیزم مسلکی‌نین اساسینی قویان‌لار اؤز مسلک‌لری حاقیندا بیر فیکیر سؤیلمه‌میش‌دیرلر. آنجاق ادبی تدقیقات سونرا‌دان رومانتیک‌لرین فیکیر و مقصدلرینی آیدینلاتماغا چالیشمیش‌دیر. تدقیقاتچی‌لارین بزیره‌لی رومانتیزمی خیالا قاپیلماق، خیا‌لییه دالماق، بزیره‌لی عشق و سئوگی صحنه‌لری یاراتماق ظن ائدیر. بزیره‌لی ایسه اول دئدیگیمیز کیمی، عومومی بیر فیکیر سؤیلمه‌دن کئچیلر. رومانتیزمی خیالا قاپیلماق کیمی دوشونورسک، یانلیش یاپمیش اولوردوق. چونکی اولا خیالاتین ایشتیراک ائتمدیگی صنعت اثری اولا بیلمز، اولورسا دا بیر تاریخ، یاخود بیر “پروتوکول” آدلانا بیلر. رومانتیزم او دئمک دئییل کی، شاعر آنجاق حیاتدا اولان شئیی یازسین و رسسام آنجاق حیاتدا اولان لؤوحه‌یی اولدوغو کیمی ترسیم ائتسین. بئله اولورسا، شاعر-تاریخچی، رسسام-فوتوقرافچی وظیفه‌سینی گؤرموش اولور؛ رئالیزم حیاتدا اولا بیلن تیپ و واقعه‌لر یازماق‌دیر؛ بو، حیاتا داها یاخین‌لیق اولدوغون‌دان مقبول گؤرولور. دئمک رومانتیزمی خیا‌لییه دالماق کیمی دوشونمک دار بیر معنا وئرمک‌دیر.
رومانتیزمی سئوگی و عشق‌دن یازماق دئیه تعریف ائتمک ایسته‌ین‌لر بو کلمه‌نین عشقی حکایه معناسینا اولان “رومان” کلمه‌سین‌دن دوزلدیگینه اساسلانیرلار، بونونلا دا آشاغیدا رومانتیک‌لرین اثرلرین‌دن گؤستره‌جه‌ییمیز نومونه‌لرله یانلیش‌لیغی گؤروله‌جک‌دیر. عومومی فیکیر سؤیلمک‌دن چکینن‌لر ایسه پک حق‌لی‌دیرلر؛ کنیاز “ویازئمسکی” مشهور روس رومانتیکی “ژوکووسکی”یه یازدیغی مکتوبدا دئییر: “رومانتیزم بیر دئموووس(جین)دیر؛ هر کس اونو بیلیر، آنجاق گؤروب گؤستره بیلمیر”….
رومانتیزمین چوخلو موختلیف صورتده یاییلیب موختلیف شکیل‌لره گیردیگین‌دن بو باره‌ده آپاریلان تدقیقات و سؤیلنیلن فیکیرلر ده جوربه‌جوردور. حتی تدقیقاتین راحات‌لاشماسی اوچون بعضی عالیم‌لر هر میللتده ایره‌لی گلن رومانتیک شاعرلردن بیر قروپ آییرا‌راق بو آدی اونلارا وئریر، بو ساحه‌ده ایضاحاتا گیرمرلر، رومانتیزم حاقیندا ان مقبول گؤرولن معنا اسکی روما و یونان ادبیاتینا، کلاسیزمه قارشی دوغموش”مسیحی ادبیاتی” تعریفی‌دیر. آنجاق اورتا عصرلردن باشلامیش بیر-بیرینی تعقیب ائدن ادبی ده‌ییشمه‌لرین هامی‌سینی بو آد آلتیندا توپلاماق دا ساحه‌یی-نظرین گئنیش‌لیگینه دلیل‌دیر. بو معنایی بیر آز دارالدا‌راق “۱۸جی عصرین یاریلاریندان‌ ۱۹جو عصرین ایلک یاری‌سینا قدر آوروپا اؤلکه‌لرینده ادبی جریانا رومانتیزم دئییلیر” طرزینده سؤیلسک، داها دوغرو اولور.
تخمینن بیر عصر مدنیتده آوروپا اؤلکه‌لرینده داوام ائدن ادبیات هر نه قده ر بیر-بیرینه بنزمه‌سه ده، هامی‌سیندا عینی فیکری وضعیت حاکم تاپیلیر، بونا رومانتیزم دئییلیر. بو ادبی جریان کلاسیزمین دار چرچیوه‌سینی قیریب آتمیش، ادبیاتدا بیر قانون حالیندا تاپیلان دیوان اوصولو، قصیده، غزل طرزی علیهینه گئنیش بیر حریت ساحه‌سی آچمیش، ادبیاتدا تام بیر حریت عمله گتیرمیش‌دیر. رومانتیک‌لر ادبیاتدا شکله[تصویره]، فیکره سربست‌لیک سئور، هئچ بیر قانون، چرچیوه، قئید، گؤستریش قبول ائتمیر. رومانتیزمده حاکیم حس‌لر و دویغولاردیر؛ بو ایکی اینکیشاف ائدن جهتین سربست زئهنین گئنیش بیر هورریت اوفوقونون گؤرونمه‌سین‌دن و آزادلیغا قارشی جوشقون قلم‌لرده بیر عشقی-ابدی اویانماسین‌دان ایره‌لی گلمیش‌دیر.

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
باخبر شدن از
سامانه پیامکی
اشتراک روزنامه

عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.

اشتراک یکساله: 340 هزار تومان

اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان

ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.

درخواست اشتراک آنلاین

اشتراک پیامک

برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید

اشتراک ایمیلی

نظرسنجی

وب سایت را چگونه ارزیابی می کنید؟

نمایش نتایج

Loading ... Loading ...
آذربایجانین گوزه للیک لری
پیگیری وعده مسئولان
  • از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.

تصویر روز