روزنامه کثیرالانتشار سراسری صبح ایران
به دو زبان ترکی و فارسی

۱۳۹۷/۰۸/۲۷
روزنامه ساقی آذربایجان
آمار بازدید
  • کاربران حاضر: 0
  • بازدید امروز: 231
  • بازدید دیروز: 1,580
  • کل بازدید ها: 874,013
لای لالار

بعضاً بئشیک نغمه‌سی آدی ایله یاییلمیش لایلالارین دا اؤزونه مخصوص خصوصیت‌لری واردیر. لایلا‌لار بئشیک باشیندا آنا‌لارین خصوصی ریتم و آهنگله زمزمه ائتدیگی نغمه‌لردیر. بو نغمه‌لرده آنانین کؤرپه‌سینه درین محبتی، اونون بو گونونه، صاباحینا بسله دیگی اومودو عکس اولونموش‌دور. لایلا‌لارین باشلیجا خصوصیت‌لریندن بیری اودور کی، بورادا دا کؤرپه اساس اوبیئکت‌دیر، لایلانین اوخونماسیندا کؤرپه‌نین اشتراکی واجب دگیل‌دیر. بعضاً آنا بئشیک باشیندا اوخویوب یاتیردیغی کؤرپه‌دن آیریلیر، لاکن اؤزونون امک پروسئسینده – یون اوررکن، خالچا توخویارکن اؤز-اؤزلوگونده لایلاسینی داوام ائتدیریر. لایلا‌لارین باشلیجا خصوصیت‌لریندن بیری بورادا سسلرین اوخشارلیغیندان آهنگدار ریتمین یارانماسی‌دیر. بعضاً آنا لایلالارین سؤزلرینی تکرار ائتمیر، عمومی ریتمی زمزمه ائدیر، حزین و آهنگدار بیر موسیقی یارانیر. بو فوسونکار ریتم سسلرین ریتمی و آهنگدارلیغی‌دیر. بو، آنانین کؤرپه‌سینه جوشغون محبتله یاراتدیغی موسیقی‌نین پوئزیاسی‌دیر.
روس اوشاق فولکلوروندا بئشیک نغمه‌لرینین منشأ خصوصیت‌لریندن بحث ائدرکن و.آ.واسیلئنکو یازیر کی، بئشیک نغمه لرینین ایکینجی آدی – «بایکی» قدیم روس دیلینده کی «بات» یعنی «دانیشماق»، سؤیلمک «شئپتاتغ» سؤزوندن عمله گلمیش‌دیر. «بایات» فعلی جانلی روس دیلینده اون یئددیجی عصره قدر یاشامیش، سونرا ایسه او «دانیشیر»، «نقل ائتمک» فعلیله عوض اولونموشدور.
شبهه یوخدور کی، اون یئددیجی عصره قده ر قدیم روس دیلینده اؤزونه یئر توتموش «بایات» سؤزو بایات طایفه سینین آدی ایله باغلی یارانمیشدیر. بایات دئمک، بایاتلاماق هله قدیم‌لرده خالق آراسیندا اوخوماق، نغمه معناسیندا ایشله دیلمیشدیر. احتمال کی، طایفه اؤزوده داها ائرکن دؤورلرده آدینی بورا‌دان گؤتورموشدور.
اگر «بایات» معین انکشاف مرحله‌سینده اوشاقلار اوچون اوخونان نغمه‌لر معناسیندا ایشلنمیشدیرسه، دئمک لایلا‌لار بایاتی سیستئمیندن هله خیلی اول شفاهی نطقده موجود اولموشدور. یئددی لیک شعرین یارانماسینا قدر اوشاق نغمه‌لری شکلینده یاییلان لایلا‌لار خالقین شفاهی رئپئرتوواریندا ائله محکم موقعیه مالک اولموشدور کی، او حتی یاخین اراضی‌لرده یاشایان قونشو طایفا‌لار ایچریسینده اوزون مدت ثابیتلشه بیلمیشدیر.بئشیک باشیندا اوخونان بو اوشاق نغمه‌لرینده آنانین کؤرپه‌یه اولان محبتی یوکسک پوئتیک بیر دیل ایله ترنم ائدیلیر. آنا کؤرپه‌سینه «اؤز جانینی قوربان» دئییر، یاتمیش کؤرپه‌سی‌نین کئشیگینده دایانماغی، اونو یاتیرماغی، اوشاغینی شن، خوشبخت گؤرمه‌سینی آرزولاییر. لایلا‌لاردا جوشغون آنا محبتی ترنم ائدیلیر.
زامان کئچیر، کؤرپه‌لر بؤیویور، قهرمان اولور، لاکن آنا لایلا‌لارینین شیرینلیگی، حزینلیگی، بو نغمه‌لرده آشیلانان قهرمانلیق، مردلیک، دوغروچولوق، دوستلوق، قارداشلیق کیمی مقدس دویغولار همیشه قولاقلاریمیزدا سسلنیر:
لایلای دئـدیم، جان دئدیم،
یوخـــــــودان اویان دئدیم.
ســــــن یوخودان دورونجا
جانیـــــــمی قوربان دئدیم.
لایلای بئشیگـیم لایلای،
ائویم-ائشیــــگیم لایلای.
سن گئت شیرین یوخویا
چکیــم کئشیگیم لایلای.
بالام لایلای، آ لایـــلای،
گولوم لایــلای، آ لایلای.
لایلا‌لاردا آنانین چتینلیگی، احتیاجی، غربت دردی، اجتماعی عدالتسیزلیکدن دوغان بؤیوک کدری ده عکس اولونور. بیر سیرا حال‌لاردا آنا کؤرپه‌سینه لایلا دئیه رکن اولادینین گله جگینه بسله دیگی اومودونو، آرزوسونو ایفاده ائدیر. بیر سیرا حاللاردا ایسه کؤرپه‌سی بؤیودوکدن سونرا اونون سایه‌سینده خوشبخت اولاجاغینا، آغ گونلر گؤره جگینه، عذاب و اضطرابلارین یوخسوللوق و سفالتین داشینی آتیب اوره کدن گوله جگینه اینانیر:
لایلای گـــؤزوم، ببگیم،
هر آرزوم، هر دیله گیم،
دار گـــــونده، بد آیاقدا
سنــــــسن منیم کؤمگیم.
لایـــلای گولوم، لایلای
گولـوم، بولبولوم لایلای
بؤیو، ســـــنین سایه نده
من ده بیر گولوم، لایلای.
بالام لایــلای، آ لایلای
گولوم لایلای، آ لایلای
لایلا‌لاری همیشه حزین بیر موسیقی مشایعت ائدیر. بو موسیقی لایلا‌لارین سونوندا وئریلن تکرارلاردا – ناغاراتلاردا داها فوسونکار اولور. کؤرپه نی مست ائدیر، اونا شیرین یوخو گتیریر. عینی زاماندا بو نغمه‌لر اوشاق فولکلورونون ان گؤزل نغمه متنی کیمی یاددا قالیر.
مشاهده‌لر گؤستریر کی، لایلا‌لار شفاهی نطقده ناغاراتلارلا یاییلمیشدیر. بعضاً لایلالارین سونوندا وئریلمیش بو ناغارات‌لارین اونودولماسی لایلانین متنینی ائله بیل ناقصلشدیریر. بورا‌داکی حزین‌لیک و اولوی‌لیگی بوتؤو شکیلده کؤرپه‌یه چاتدیرماغا امکان وئرمیر. لایلا‌لارین اؤزونه-مخصوص داخلی بؤلگوسو و شکلی خصوصیتی واردیر.
لایلا‌لار اساساً دؤرد مصرا‌عدان عبارت اولوب یئددی‌لیک شعرین طلبینه اویغوندور. بیر سیرا حاللاردا بئش و آلتی هجا‌لی لایلا‌لارا دا تصادف ائدیلیر. ایلک باخیشدا یئددی هجا طلبینه اویغونلوق لایلا‌لارین بایاتی تأثیری ایله یارانان پوئتیک ترکیب‌لر قروپونا داخل ائدیلمه‌سینه سبب اولور. لاکن لایلا‌لار نقارت‌لرله بیرلیکده گؤتورولدوکده اونلارین سونونداکی و ترکیبینده کی تکرارلار، سؤز و سس کومپلئکس‌لری‌نین معین آهنگ و ریتمه اویغون قارشیلانماسی، یئر دگیشمه‌سی و … لایلا‌لاری یئددی‌لیک شعردن فرقلندیریر.
معلومدور کی، مستقل معنا ایفاده ائتمه‌ین ریتم و آللئتراسیا قایدا‌لارینین گؤزله نیلدیگی بدیعی پارچا‌لار شفاهی یارادیجیلیغین داها ایلکین مرحله‌سینه خاص اولان خصوصیت‌لردندیر.
یازان : آزاد نبی یئو-
کؤچورن : محمدرضا اسماعیل زاده

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که نظر میدهید!

باخبر شدن از
avatar

wpDiscuz
سامانه پیامکی
اشتراک روزنامه

عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.

اشتراک یکساله: 340 هزار تومان

اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان

ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.

درخواست اشتراک آنلاین

اشتراک پیامک

برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید

اشتراک ایمیلی

نظرسنجی

وب سایت را چگونه ارزیابی می کنید؟

نمایش نتایج

Loading ... Loading ...
آذربایجانین گوزه للیک لری
پیگیری وعده مسئولان
  • از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.

تصویر روز