وضعیت اسفناک مقبره الشعراء تابلوی بی کفایتی مدیریتی در استان

بازآفرینی مجموعه تاریخی مقبره الشعراء تبریز در سال‌های اخیر به گره کوری تبدیل شده که باز شدن آن منوط به اختصاص اعتبارات ملی قابل توجه و هم‌افزایی بین نهادهای مسوول، متشکل از شهرداری و ادارات کل میراث فرهنگی و فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان‌شرقی است. به گزارش ایرنا، مقبره الشعراء، آرامگاه شاعران نامی و معروف […]

بازآفرینی مجموعه تاریخی مقبره الشعراء تبریز در سال‌های اخیر به گره کوری تبدیل شده که باز شدن آن منوط به اختصاص اعتبارات ملی قابل توجه و هم‌افزایی بین نهادهای مسوول، متشکل از شهرداری و ادارات کل میراث فرهنگی و فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان‌شرقی است.
به گزارش ایرنا، مقبره الشعراء، آرامگاه شاعران نامی و معروف کشور از جمله شهریار، خاقانی شروانی، اسدی طوسی و قطران، همام تبریزی، مانی شیرازی و شاپور نیشابوری است که در جوار امامزاده سیدحمزه در محله قدیمی سرخاب واقع شده و از مکان های دیدنی تبریز به شمار می رود و آوازه آن به خارج از کشور نیز رسیده است.
در این مجموعه فرهنگی و تاریخی که در بافت قدیمی تبریز واقع شده است، ۳۲۰ شاعر و عارف آرمیده اند که قدیمی ترین آن ها «اسدی طوسی»، شاعر قرن چهارم هجری است.
مجموعه تاریخی مقبره الشعرا تبریز به عنوان نماد فرهنگی ایران و آذربایجان در سال های اخیر مورد کم لطفی مسوولان قرار گرفته و پروژه بازآفرینی آن که از سال ۱۳۸۳ شروع شده و قرار بود همزمان با رویداد تبریز ۲۰۱۸ و انتخاب این شهر به عنوان پایتخت گردشگری کشورهای اسلامی افتتاح شود، هم اکنون نیز تکمیل نشده و در سردرگمی به سر می برد.
مردم تبریز با اشاره به اینکه این مجموعه تاریخی، میراث همه ایرانیان بوده و دولت باید در قالب ردیف از بودجه ملی، اعتبارات قابل قبولی برای اتمام این طرح نیمه تمام و بر زمین مانده اختصاص دهد، از کم کاری و کم توجهی نهادهای مسوول به اتمام این طرح میراثی و فرهنگی گلایه دارند.
گفته می شود تکمیل طرح بازآفرینی مجموعه مقبره الشعراء تبریز با قدمت یک هزار ساله، نیازمند ۳۰۰ میلیارد تومان اعتبار به حساب امروز است که اگر قرار باشد شهرداری سالانه ۱۰ میلیارد تومان برای آن هزینه کند، اتمام آن ۳۰ سال طول می کشد؛ به عبارت دیگر با لحاظ تورم و افزایش سالانه هزینه ها، اتمام این طرح با بودجه اختصاص شهرداری ناممکن است.
از سوی دیگر مردم و مسوولان ارشد آذربایجان شرقی با اشاره به جایگاه مقبره الشعراء در اطلس فرهنگی، ادبی و میراثی ایرانیان و شناخته شدن آن به عنوان یکی از نمادهای اصلی تبریز، می گویند دولت همانند طرح های مشابه در شهرهای دیگر باید در این مورد نیز وارد گود شود و با کمک مالی چشمگیر و نه قطره چکانی، شهرداری را در اتمام این طرح ملی یاری کند. پیش از آنکه طرح بازآفرینی مجموعه تاریخی مقبره الشعراء به شهرداری تبریز تحویل داده شود، اداره کل میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری آذربایجان شرقی، خاکبرداری از اطراف این مجموعه را عهده دار بود؛ سال ۱۳۹۳ این پروژه به شهرداری تحویل داده شد و سال بعد، این مجموعه به سازمان عمران شهرداری تبریز واگذار شد.
در آن زمان قرار بود این پروژه با ۹ هزار مترمربع عرصه و ۱۲ هزار متر مربع زیربنا کار شود، که این اتفاق نیفتاد؛ گفته می شود شهرداری تبریز تاکنون با انعقاد هفت قرار داد پیمانکاری، حدود ۲۸ میلیارد تومان برای بازآفرینی مقبره الشعراء تبریز هزینه کرده است.
اکنون سالهاست که این مجموعه زیبا و تماشایی و محوطه پیرامونش، اسیر حصارهای فلزی است که در ابتدا برای بازسازی و زیباسازی آن کشیده شدند، اما این روزها نقش بازدارنده برای حضور و بازدید میهمانان و گردشگران را از مقبره الشعراء، ایفا می کنند.
تکمیل مقبرة الشعرا به ۳۰۰ میلیارد تومان
اعتبار نیاز دارد

عضو هیات رییسه و نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی برای ارتقای فرهنگ و هنر آذربایجان تلاش می کنند، می گوید: در این راستا اختصاص ردیف بودجه برای تکمیل پروژه مقبره الشعرا از برنامه های نمایندگان این خطه است.
روح الله متفکرآزاد، با اشاره به سفر رییس جمهوری در آینده نزدیک به استان، می افزاید: در نامه ای با امضای نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی، استاندار آذربایجان شرقی، اعضای شورای اسلامی و شهردار تبریز خواسته ها و مطالبات استان به آیت الله رییسی اعلام شده است.
وی یادآوری می کند: در متن این نامه آمده است که برای تکمیل مقبره الشعرای تبریز نیاز به ۳۰۰ میلیارد تومان بودجه است که تامین این رقم نیز خارج از توان استان بوده و لازم است این اعتبار از محل بودجه کشور تامین شود.
بهسازی مجموعه فرهنگی تاریخی مقبره الشعرا جزو طرح‌های اولویت دار استان است

استاندار آذربایجان شرقی نیز با اشاره به اراده جدی دولت سیزدهم برای تکمیل و بهره برداری از طرح‌های ناتمام و مهم کشور، می گوید: موضوع بهسازی مجموعه فرهنگی تاریخی مقبره الشعرای تبریز جزو طرح‌های اولویت دار استان است.
عابدین خرم، می افزاید: در سفر وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به استان برای پیش بینی و تخصیص اعتبار لازم در بودجه ۱۴۰۱ رایزنی‌هایی با وی انجام شده است.
وی یادآوری می کند: طرح بهسازی محوطه مقبره الشعرا جزو موارد احصا شده حوزه فرهنگ به عنوان یکی از مطالبات و خواسته های مردم و مسوولان استان اعلام شده است.
گودبرداری‌های غیراصولی محوطه مقبره الشعرا به این اثر آسیب جدی وارد می کند

معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار آذربایجان شرقی نیز با انتقاد از روند سامان‌دهی مجموعه فرهنگی تاریخی مقبره ‌الشعرا، می گوید: گودبرداری های غیراصولی در محوطه این مجموعه موجب وارد شدن آسیب جدی به بنا و نفوذ آب به یادمان مقبره الشعرا شده است.
جواد رحمتی، می افزاید: بسیاری از مسایل فنی و تخصصی که باید در توسعه و مرمت اماکن تاریخی مورد توجه قرار گیرد، در عملیات عمرانی مقبره‌الشعرا مورد غفلت قرار گرفته است.
وی با اشاره به توسعه عجولانه و بدون توجه به کاوش‌های باستان‌شناسی در این مجموعه تاریخی، اظهار می کند: زیربنای در نظر گرفته شده برای توسعه مقبره‌الشعرا نیز متناسب با اعتبارات تخصیص یافته به این پروژه نبوده و این روند باعث طولانی شدن سامان‌دهی آن در طول زمان شده است.
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار آذربایجان شرقی می گوید: زمانی که تصمیم به بازسازی و مرمت این مجموعه تاریخی گرفته شد به جای اینکه میراث فرهنگی متولی امور شود دستگاه‌های متعددی بدون تعهد خاصی، پای کار آمدند.
رحمتی، ادامه می دهد: ساخت هتل، ایجاد خیابان در شرق یادمان و صدور مجوز ایجاد ۲ برج در مجاورت این مجموعه نشان از عملکرد ضعیف شهرداری در پیرامون این مجموعه دارد.
چندگانگی مدیریت و نبود بودجه ملی از دلایل اصلی وضعیت نامناسب مجموعه مقبره الشعراست

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی نیز می گوید: چندگانگی مدیریت، نبود ردیف بودجه ملی، تغییرات مدیریتی و طولانی شدن پروژه بازآفرینی مجموعه مقبره الشعرا از دلایل اصلی وضعیت نامناسب کنونی این مجموعه است. سیدقاسم ناظمی، با اشاره به اهمیت این مجموعه در جذب گردشگران داخلی و خارجی به آذربایجان شرقی به ویژه تبریز، می افزاید: این مکان اولین مقصد گردشگری استان به شمار می رود.
وی با انتقاد از ضعف نظارت دقیق و مناسب در اجرای طرح‌ بازآفرینی این مجموعه در سال‌های گذشته و تحمیل آشفتگی بر بنا اظهار می کند: طرحی که اجرا شده بر اساس طرح ارایه شده این اداره کل نبوده و موادی که پیمانکار در آن استفاده کرده با جنس بنای اصلی مطابقت ندارد و بیشتر به وصله می‌ماند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی می گوید: مجموعه مقبره الشعرا به علت موقعیت و عقبه تاریخی اش، منحصر به فردترین مجموعه‌ تاریخی و فرهنگی در کشور است اما با این همه اصالت در سالیان سال به علت مشکلاتی که در تامین منابع و امکانات وجود دارد، دست خوش مداخلاتی شده و اکنون هم وضعیت شایسته‌ای ندارد.
ناظمی، ادامه می‌دهد: نهادهای مختلفی از جمله اداره کل اوقاف و امور خیریه، اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، شهرداری تبریز، سازمان میراث فرهنگی، سازمان عمران شهرداری تبریز و حتی اشخاص حقیقی که زمانی مالک شخصی زمین‌های اطراف مقبره بودند با مداخلات بی مورد در دوره‌های مختلف باعث بروز این آشفتگی‌ها شده اند.
وی یادآوری کرد: شایسته است اعضای شورای اسلامی تبریز و نمایندگان مجلس شوراری اسلامی با همفکری هم تلاش کنند مشکلات گریبانگیر این طرح را در سطح کلان کشور مطرح کنند تا برای این مجموعه بودجه‌ ای خارج از استانی تخصیص یابد.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی اعتبار مورد نیاز برای تکمیل طرح بازآفرینی این مجموعه را ۳۰۰ میلیارد تومان اعلام کرده و می گوید: تامین این مبلغ از عهده استان و شهرداری تبریز خارج است.
ناظمی، می افزاید: در حال حاضر با توجه به یکپارچه‌سازی پروژه، امکانات زیرساختی مثل برق، گاز، لوله کشی آب و غیره هنوز به طور کامل فراهم نشده است و اگر عملیات سنگ فرش طبقه بالای مقبره اجرا شود می‌توان نواقص سیستم‌های گرمایش و سرمایش را با سازه‌های پرتابل رفع کرد.
بازآفرینی مقبره الشعرا با تزریق قطره چکانی بودجه، ۳۰ سال زمان نیاز دارد

معاون مدیرکل میراث فرهنگی و گردشگری آذربایجان شرقی با بیان اینکه بر اساس اعلام کارشناسان اجرای طرح بازآفرینی مقبره الشعرا ۳۰۰ میلیارد تومان اعتبار نیاز دارد، می‌گوید:

در خوشبینانه ترین حالت با فرض اینکه سالانه ۱۰ میلیارد تومان برای اجرای این طرح اعتبار اختصاص یابد، تکمیل این طرح ۳۰ سال زمان می برد.
علیرضا قوچی، می افزاید: تزریق قطره چکانی اعتبار از سوی شهرداری تبریز به این پروژه چاره ساز نبوده بلکه باید بودجه ملی برای اجرا و تکمیل آن تخصیص یابد.
وی از مدیران ارشد استان از جمله استاندار، نمایندگان مجلس، شهردار و دست اندرکاران این مجموعه خواست پیگیری های لازم برای سامان بخشی به این بنای تاریخی بین المللی که هم اکنون مهجور مانده را انجام دهند تا در بودجه سال آینده کشور محلی برای این طرح تعریف شود.
مقبره الشعرا چوب بی مسوولیتی اداره کل میراث فرهنگی و شهرداری را می‌خورد

رییس مرکز پژوهش‌های شورای اسلامی تبریز نیز با اشاره به بلندمرتبه سازی های اطراف حریم مقبره الشعرا، می گوید: این ساخت و سازها حاکی از کوتاهی و بی مسوولیتی اداره کل میراث فرهنگی و شهرداری تبریز در قبال این مجموعه تاریخی ارزشمند است.
روح الله رشیدی، با بیان اینکه مدیران وقت اداره کل میراث فرهنگی و شهرداری مسوولیت این ساخت و سازها را برعهده نگرفته اند، می‌افزاید: اداره کل میراث فرهنگی نباید اجازه می‌داد این ساخت و سازها در حریم این اثر انجام شود چراکه اگر شهرداری بخواهد این ساختمان‌ها را تخریب کند باید معادل هزینه ساخت و ساز مجموعه مقبره الشعرا هزینه کند.
وی اظهار می کند: قبول طرح بازآفرینی این مجموعه از سوی شهرداری در سال ۹۳، کار کاملا نسنجیده‌ای بود چرا که وقتی طرحی دولتی به شهرداری واگذار می‌شود، شهرداری باید از منابع خود هزینه کند و این هزینه برای شهرداری منطقه ۱۰ تبریز که به لحاظ مادی ضعیف است، کمرشکن است.
رییس کمیسیون ارزیابی، تحقیق و نظارت شورای اسلامی تبریز نیز می گوید: موضوع ساخت و سازها در حریم مقبره الشعرا از سوی کمیسیون سرمایه گذاری شورا در حال پیگیری است تا با بررسی خلاء‌های قانونی در شهرداری تبریز مبنی بر ساخت و سازها در حریم این مجموعه تاریخی، موضوع تامین بودجه نیز تعیین تکلیف شود.
روح الله دهقان نژاد، با اشاره به برآورد ۳۰۰ میلیارد تومانی برای بازآفرینی مجموعه مقبره الشعرا، می افزاید: تامین این اعتبار برای سرپاماندن این مجموعه از قدرت مدیریت شهری تبریز خارج است و نیازمند عزم عمومی نمایندگان برای جلب بودجه از پایتخت است.
سه میلیارد و ۵۴۴ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان برای مجموعه مقبره الشعرا هزینه شده است

بر اساس اعلام سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی آذربایجان‌شرقی، تا کنون برای بنای مقبره الشعرا در تبریز سه میلیارد و ۵۴۴ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان هزینه شده و هشت میلیارد و ۵۱ میلیون تومان اعتبار سال ۱۴۰۰ این پروژه است.
بر اساس این گزارش، پیش بینی اعتباری این پروژه در سال‌های آتی نیز ۲۴ میلیارد و ۳۰ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان و کل برآورد اعتبار پروژه بر اساس موافقت‌نامه ۳۵ میلیارد و ۶۲۶ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان است.