تقابل غیرت و تورّم

اختصاصی ساقی آذربایجان/ وحید خدادادی

نشست خبری فرگل صحاف، مدیرکل بهزیستی آذربایجان‌شرقی به مناسبت هفته بهزیستی، بیش از آنکه شبیه به گزارش‌های معمول عملکردی باشد، ویترینی از تقابل نیازهای انباشته و همت عمومی بود. در حالی که سایه سنگین تورم لجام‌گسیخته و فشارهای اقتصادی، معیشت دهک‌های پایین را به لبه پرتگاه کشانده، بهزیستی استان با اتکا به ظرفیت‌های مردمی، تلاش دارد تا با چهار رویکرد تحولی، گرهی از کلاف سردرگم مددجویان بگشاید.
صحاف در ابتدای این نشست، تصویری از گستره خدمات بهزیستی ارائه داد؛ سازمان با ۶۸۶ نفر پرسنل در ۵ معاونت تخصصی، اکنون حامی ۱۸۰ هزار و ۳۴۸ خانوار در آذربایجان‌شرقی است که از این میان، ۱۰۴ هزار و ۴۳۳ نفر به صورت مستقیم مستمری‌بگیر هستند. اما ورای این اعداد، آنچه خودنمایی می‌کند، ناتوانی مستمری‌ها در برابر غول تورم است.
در حوزه سالمندان، جایی که ۳۰۰ هزار نفر در استان بالای ۶۰ سال سن دارند، تنها ۲۵ هزار نفر تحت پوشش بهزیستی هستند؛ رقمی که با توجه به روند رو به رشد پیری جمعیت، زنگ خطری جدی برای آینده استان به شمار می‌رود. از طرفی این آمار حکایت از آن دارد هنوز در خانواده های ایرانی فرزندان خود را موظف و مکلف به پرستاری و حمایت از پدرومادران خویش می بینند و هنوز پرچم بسیاری از ارزش های اجتماعی بالاست جایی که بدانیم از این تعداد تنها ۵۵۰ سالمند در ۱۲ مرکز نگهداری سالمندان استان خدمات دریافت می‌کنند.
مشارکت های مردمی در بحبوحه دو جنگ نظامی و البته اقتصادی یکی از عجیب‌ترین و در عین حال تحسین‌برانگیزترین بخش‌های گزارش مدیرکل بود و نشان می داد که نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۳ رشد ۶۴ درصدی دارد.
با وجود شرایط جنگی و تورم بی‌سابقه‌ای که انصافا کمر خانوارها را خم کرده، مردم شریف آذربایجان ۵۴۶ میلیارد تومان کمک نقدی، غیرنقدی و خدماتی به مددجویان اهدا کردند. این رقم، بیش از آنکه نشانی از توان مالی جامعه باشد، گویای غیرت اجتماعی است. وقتی دولت در تأمین معیشت ناتوان‌ماندگان اقتصادی می‌لنگد، این دست‌های یاری‌گر مردم است که مانع از فروپاشی کامل کرامت انسانی قشر آسیب‌پذیر می‌شود.

توسعه خدمات توانبخشی در استان

مدیرکل بهزیستی آذربایجان شرقی با اشاره به فعالیت مراکز توانبخشی گفت: اکنون ۱۰۰ مرکز روزانه توانبخشی در سطح استان فعال است که چهار هزار و ۵۸۰ نفر از خدمات آن‌ها بهره‌مند می‌شوند. تعداد خدمت‌گیرندگان این مراکز نسبت به سال گذشته ۴.۸ درصد افزایش یافته و از این تعداد، سه هزار و ۹۵۸ نفر یارانه دریافت می‌کنند.

حمایت از زنان سرپرست خانوار و خانواده‌های دارای چندقلو

صحاف با اشاره به وضعیت زنان سرپرست خانوار تحت پوشش بهزیستی اظهار کرد: بیشترین بانوان تحت پوشش را زنان دارای همسر مطلقه، سپس همسر فوت‌شده و پس از آن همسر ازکارافتاده تشکیل می‌دهند و نزدیک به ۴۵ درصد آنان به دلیل طلاق تحت پوشش قرار گرفته‌اند.
وی افزود: مستمری ماهانه به ۲۸ هزار و ۸۴ زن سرپرست خانوار پرداخت می‌شود و هفت هزار و ۷۷ نفر از زنان سرپرست خانوار و اعضای خانواده آنان نیز آموزش مهارت‌های زندگی را فرا گرفته‌اند.
مدیرکل بهزیستی آذربایجان شرقی ادامه داد: سال گذشته هزار و ۴۹۴ نفر از زنان سرپرست خانوار توانمند شدند که از این تعداد هزار و ۱۲۵ نفر به اشتغال رسیدند و ۲۷۹ نفر نیز ازدواج کردند.
وی با اشاره به حمایت از خانواده‌های دارای فرزند چندقلو گفت: ۱۵۶ خانواده دارای فرزند چندقلو کمک‌هزینه مراقبت از فرزند دریافت کرده‌اند و ۲۹۵ نفر از مادران باردار و شیرده نیز از کمک‌هزینه‌های حمایتی بهره‌مند شده‌اند.
صحاف افزود: تا پایان خرداد امسال، یک‌هزار و ۹۷۳ خانواده دوقلو، ۲۱۳ خانواده سه‌قلو و یک خانواده دارای فرزند پنج‌قلو تحت پوشش خدمات بهزیستی قرار دارند.

خدمات اورژانس اجتماعی و پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی

مدیرکل بهزیستی آذربایجان شرقی با اشاره به فعالیت مراکز کاهش آسیب‌های اجتماعی گفت: ۱۹ مرکز اورژانس اجتماعی در استان فعال است و خدمات تخصصی از طریق اورژانس اجتماعی و خطوط ۱۲۳ و ۱۴۸۰ ارائه می‌شود.
وی افزود: در سه ماهه نخست امسال چهار هزار و ۳۹۷ تماس با خط ۱۲۳ ثبت شده و در پی آن، ۸۵۱ مورد مداخله در بحران انجام گرفته است.

صحاف درباره کودکان کار و خیابان نیز اظهار کرد: سال گذشته ۲۵۱ کودک کار و خیابان از خدمات بهزیستی بهره‌مند شدند و در سه ماهه نخست امسال نیز ۲۱ کودک خیابانی جدید پذیرش و ۷۰ کودک تحت آموزش و حمایت قرار گرفتند.
وی همچنین با اشاره به برنامه‌های پیشگیری و درمان اعتیاد گفت: ۲۹ مرکز پیشگیری از اعتیاد در استان فعالیت می‌کنند و سال گذشته به ۹ هزار و ۵۰۷ نفر خدمات ارائه داده‌اند. همچنین برای ۱۷۲ نفر از بهبودیافتگان اعتیاد فرصت اشتغال فراهم شده و در مجموع ۲۸ میلیارد تومان تسهیلات اشتغال به آنان پرداخت شده است.

در نهایت نشست خبری مدیرکل بهزیستی، تأکیدی بود بر این حقیقت تلخ که فقر دیگر تنها یک واژه در کتاب‌های مددکاری نیست؛ فقری که با تورم لجام‌گسیخته پیوند خورده، اکنون کرامت انسانی را هدف گرفته است. هنر واقعی بهزیستی در سال پیش‌رو، نه در جذب مشارکت‌های مردمی (که مردم با دست خالی هم آن را اثبات کرده‌اند)، بلکه توانمندسازی پایدار باشد لذا به نظر می رسد استقلال اقتصادی مددجویان، می تواند فراتر از بودجه‌های قطره‌چکانی ثمربخش باشد. گزارش عملکرد بهزیستی استان، روایت تقابل دو نیرو است: نیاز بی‌پایان جامعه در برابر مشارکت دلسوزانه‌ی مردم. اگر قرار است از توانمندسازی سخن بگوییم، باید از وابستگی عبور کنیم. کرامت انسانی تنها با پرداخت مستمری اندک در برابر تورم حفظ نمی‌شود؛ بلکه تنها زمانی محقق می‌گردد که مددجویان، از طریق اشتغال پایدار و مسکن امن، از چرخه نیاز خارج شده و به عنوان شهروندانی مستقل در جامعه حضور یابند

About Author

وحید خدادادی

See author's posts