گلایول

گلایول گولونون چوخ نوعلاری نین اصل یئری آفریقا اؤلکه لری و بیر آز تعدادی دا مدیترانه و اروپا ناحیه لری دیر. بو گولون ایراندا بئش گونه سی واردیر . علفی گوللردندیر و قیراق جوانه لردن گول وئریر. یارپاقلاری نین سایی بیردن اون ایکی یه دک دیرکی بوی دا بیربیرلرین دوتورلار.
گول دوزومو سونبول کیمی دیر. و گول وئره ن قولون باشیندا تؤره نیر.
توخ آبی رنگ دن و توخ یاشیل رنگ دن سونرا باشقا رنگ لرده گول واری دیر.
غونچالارین یئکه لیگی جور به جوردور. و بیربیر لریندن آزجا آرا آچماقیله چیچکله نیر. هر چیچه گین آلتی گول یارپاغی واردیر کی ایکیسی یوخاری دا ، ایکیسی اورتادا ، ایکیسی آشاغیدا قرار تاپیر.
بو گولون سوغان و زوغلاری واردیر. زوغلارین اکه ندن سونرا مومکوندور قیراقلارینداندا جوجه رسین. گاهدان بو ایشین قاباغین آلماق اوچون قیراق گؤزلری قیرارلار تا اصل گؤزو ایشله ییب دوزگون گوله گئتسین.
گلایول گولونون نوعلارین اوچ نیشان ایله تانیتدیرارلار:
بیری بودور کی، گولچه نین یئکه لیگینه باخارلار.
ایکینجی بو کی ، اصل رنگین نظره آلارلار.
اوچونجو بو کی ، گولچه نین ایچینده اولان رنگین نومره سین نظره آلارلار.
گلایول گولونون گول وئره ن چاغی ، تئز یئتیشن نوعلاریندا یازین سون آییندان باشلاییر و گئج یئتیشن نوعلاری پاییزدا گوله دولور. ایران دا هاوانین جور به جور دَییشیکلیگینه گؤره ، دسته گول نوعلارین بئجه رتمه ک ایمکانی هر یئرده واردیر.
مثال اوچون: محلات اؤلکه سینده یازین اولینده ن باشلاییب اوچ دؤنه ، بئش آی آرا آچماقیله اکیله ر و حاصیلی یازین سونوندان پاییزین اورتاسینادک بازارا وئریله ر .
دزفول تکی ایستی یئرلرده ، دوققوز آیین عرضینده ائتمه ک اولار آزاد هاوادا گلایول دان حاصیل گؤتورمه ک.
اوچ تا سگگیز هفته اکیله ندن سونرا گوللری نین گؤرسه نمه سی باشلاییر.
آلتی یا یئددی یارپاق اولاندا گوللرین آچیلیشی بوتونجه گؤزه وورور.
گلایولون زوغون اکه ندن گول وئره نه دک ( تئز یئتیشن لرده ) آلتمیش تا یئتمیش بئش گون چکیر و گئج یئتیشن لرده یوز اون تا یوز ییرمی گون چکیر.
گلایول گولونون نئجه گول وئرمه گی آلتی عامیله باغلی دیر:
– تئز یئتیشن و گئج یئتیشن نوعو
– زوغون یئکه – جیققیلیسی
– زوغون نئجه آنباردا ساخلانیلماسی
– اکمه گین دَرینلیگی
– اکمه گین گونو
– اکمه ک فصلی نین شرایطی
گلایول گولونون اکه نده بیر بیریندن نئجه آرا تاپماسی ، اونون اکمه ک گونو ، نوعو، و زوغونون یاخشی – پیسلیگینه باغلیدیر.
بو گؤزه ل و ساتیشا وئریلن بیتگی نین بوتونجه گونه وه ر یئره نیازی واردیر.
تورپاغی گره کدیر شئهلی و کئشه لن اولسون. البته حددن چوخ اولان شئهلی یئره حساس دیر و بیر طرفدن ده قورولوق ، بیتگی نین دوببه قالماغینا سبب اولار و گول قوللاری اَگیله ر .
قورولوق و سوسوزلوق ، ایکی یارپاق اولان چاغی ، گوللرین آزالماغینا سبب اولار.
بو بیتگی سویوق یئرلرده یاخشی بیتیر. ایستی لیگی نین آزی بئش دیر.
بو بیتگی نین لاپ یاخشی یئکه لمه گی اون سگگیز تا ییرمی بئش درجه ایستی ده اولور و یئددی یا سگگیز درجه دن آشاغا ایستی ده بوی آتماییر و اوتوز درجه ایستی دن یوخاری دا یئکه لمه گی دایانیر.ایشیغین آزلیغی سبب اولار گول وئرمه سین. هر نه قده ر ایشیق آز یئتیشسه او بئله گول وئره ن قولون اوجالیغی آزالار.
ایشیغین چوخلوغو گول وئرمه گی دالی سالار آمما گولون گؤزه للیگی چوخ اولار.
ایستی و ایشیق ، یاخشی اولماسا ، دوزگون گوله دولماز.
گلایول بیتگی سی نین تورپاغی گره کدیر بوتونجه قوروماسین و بیر طرفدن ده گره کدیر دیبینده چوخ سو قالماسین. گولو بیچه ندن سونرا گره ک یارپاقلار سارالینجا سووارماغین آردی اولسون.
مومکوندور گلایولون قوللاری دایاق ایسته سین و اوجا قوللارا دایاق وورولسون تا گول بوداغی سینماسین.
بو گولو اکمه کدن قاباق، تورپاغینا چوروموش پئهئن وئرمه ک یئرین گوجلندیره ر .
بو بیتگینی زوغو ایله چوخالدارلار. بیلین کی مخروطی شکیلینده اولان زوغلار یاستی لاردان یاخشی دیر.
بو بیتگی نین اکمه ک واختی یاز فصلی دیر. سویوق یئرلرده یای دا اکمه ک اولار.
گلایول زوغلارین بیر نحوده اکه رلر و نظمه سالارلار کی ترتیب و تدریج ایله گوله گئتسین تا دسته گوللری لازیم گونلرده و ترتیبیله بازارا وئریلسین. بئله لیکله یازدا هر ییرمی گوندن بیر ، بیر یئری اکه رلر.
گلایولون گوللرین گره کدیر او زامان گؤتوره ک کی ، گول قولونون آشاغی گولچه لری آچیلماغا باشلاییرلار.

About Author

saghi

See author's posts